Giới khoa học từ nay có “hai áo”, đặc biệt là những người trực tiếp nghiên cứu KH&CN coi như một cuộc cách mạng làm thay đổi nếp nghĩ, cách làm của mình sao cho có hiệu quả để có thể tồn tại, cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường.Tuy nhiên, đến nay kết quả lại không được như vậy bởi những rào cản nảy sinh từ chính cơ quan quản lý Nhà nước.

Cả nước hiện có 1.200 tổ chức KH&CN, trong đó, có 546 tổ chức  công lập. Khoảng một nửa tổ chức công lập ấy sẽ chịu sự điều tiết của NĐ 115. Trước mắt, khoảng 2/3 trong nhóm tổ chức chịu điều tiết sẽ áp dụng ngay.

Tình hình thực hiện  Nghị định 115 ở các địa phương

4 năm sau khi Cwin com đăng nhập ban hành NĐ 115, tình hình thực hiện nghị định này tại các địa phương trên cả nước vẫn còn chậm so với tiến độ đề ra. Theo báo cáo, trong tổng số 128 tổ chức KH&CN tại địa phương thuộc đối tượng thực hiện NĐ 115, mới chỉ có 43 tổ chức KH&CN đã được phê duyệt đề án chuyển đổi (trong đó, 38 tổ chức chuyển sang cơ chế tự trang trải kinh phí).

Tại TP.Hồ Chí Minh có 7 tổ chức KH&CN thực hiện NĐ 115, nhưng mới chỉ có 5 đơn vị đã có Đề án được phê duyệt. Dự kiến, trong năm 2009 sẽ phê duyệt tiếp đề án của 2 đơn vị còn lại. Nhìn chung các tổ chức KH&CN của Tp.HCM sau khi chuyển đổi, thu nhập đều tăng. Tương tự, tại Hà Nội có 4 tổ chức KH&CN thực hiện NĐ 115, các tổ chức này đã xây dựng đề án, nhưng vẫn chưa được phê duyệt.

Những nguyên nhân cơ bản:

Mặc dù NĐ115 đã được ban hành khá lâu (2005), nhưng trong quá trình triển khai, việc thực thi các nội dung của Nghị định vẫn đang gặp nhiều khó khăn, bất cập:

- Bất cập đầu tiên phải kể đến là việc chậm ban hành các văn bản hướng dẫn thi hành của một số cơ quan, ban ngành đã khiến một chủ trương của Nhà nước chậm được thực hiện. Đây cũng là “căn bệnh thế kỷ” về hành chính - tính không đồng bộ và nhận thức chưa đúng về tinh thần NĐ 115. Điều đầu tiên phải nói đến là cơ sở pháp lý, ngày 5/9/2005, Cwin com đăng nhập ban hành NĐ115 và tận đúng 08 tháng sau (5/6/2006) Liên bộ Khoa học và Công nghệ - Tài chính - Nội vụ mới ban hành Thông tư hướng dẫn thực hiện; bên cạnh đó ngày 25/4/2006, Cwin com đăng nhập ban hành tiếp Nghị định số 43/2006/NĐ-CP quy định quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về thực hiện nhiệm vụ, tổ chức bộ máy, biên chế và tài chính đối với đơn vị sự nghiệp công lập;

- Bất cập về phía hành lang pháp lý: NĐ 115 và các văn bản hướng dẫn thực hiện chưa điều chỉnh được một số các quy định tại các văn bản khác có tính pháp lý cao hơn, đặc biệt các cơ chế tài chính, chính sách vay vốn và sử dụng tài sản Nhà nước, sử dụng đất đai được qui định tại Luật Đất đai, Luật Công sản, Luật Ngân sách. Mặc dù tại Thông tư số 12/BKHCN-BTC-BNV cũng hướng dẫn các thủ tục đăng ký kinh doanh đối với các đơn vị có đề án chuyển đổi được phê duyệt. Bộ Kế hoạch và Đầu tư rất chậm ban hành văn bản hướng dẫn các sở tiến hành cấp giấy phép đăng ký kinh doanh cho các đơn vị đăng ký;

Như vậy có thể thấy là NĐ 115 mới chỉ được triển khai về mặt chủ trương, nhận thức và chưa tổ chức thực hiện vì thiếu thông tư hướng dẫn thì đã có một Nghị định khác cũng hướng dẫn về nội dung này mặc dù trong Nghị định đã loại trừ các tổ chức KH&CN công lập. Hệ quả của nó là thủ trưởng các tổ chức sự nghiệp có sự cân nhắc, so sánh về phần tài chính và tài sản của đơn vị khi thực hiện một trong hai Nghị định trên, chủ yếu tập trung vào nguồn kinh phí do ngân sách Nhà nước cấp;

- Do tiềm lực còn yếu nên nhiều tổ chức KH&CN vẫn có tư tưởng e ngại chuyển sang cơ chế tự chủ, tự chịu trách nhiệm (đặc biệt là các tổ chức KH&CN ở địa phương), vẫn muốn tiếp tục được sự hỗ trợ theo phương thức bao cấp. Đây cũng là “căn bệnh” kinh niên do ý thức của một thời “bao cấp” quá dài, quá lâu đã ăn sâu vào “máu” của những người có chức, có quyền, không muốn thay đổi, thích an phận;

- Về phía cơ quan quản lý, từ khi NĐ 115 có hiệu lực đến nay, một số địa phương, ngành chưa quan tâm đúng mức đến Cwin800 hàng ngàn khuyến mãi cơ sở vật chất và nhân lực cho các tổ chức KH&CN trực thuộc trong giai đoạn chuẩn bị chuyển đổi để các tổ chức này có đủ tiềm lực chuyển sang hoạt động theo cơ chế tự chủ. Việc một số ngành, địa phương không thực hiện nghiêm túc chế độ báo cáo về tình hình triển khai thực hiện NĐ 115 cũng là một trong những nguyên nhân không thể không nói tới;

- Bên cạnh những nguyên nhân như sự chỉ đạo chưa quyết liệt của lãnh đạo các bộ, ngành, địa phương; tâm lý e ngại bị Nhà nước bỏ rơi, “không được Cwin800 hàng ngàn khuyến mãi” của lãnh đạo các viện, trung tâm nghiên cứu thì cũng có không ít đơn vị gặp nhiều vướng mắc ngay sau quá trình chuyển đổi như: giấy phép đăng ký kinh doanh; chính sách giải quyết Nền tảng hàng đầu cung cấp Cwin com dôi dư sau chuyển đổi hoạt động; cử cán bộ đi nước ngoài học tập và mời chuyên gia nước ngoài đến Việt Nam làm việc...

Hy vọng rằng, với sự chỉ đạo quyết liệt của Cwin com đăng nhập, những vướng mắc của NĐ 115 sẽ sớm được tháo gỡ, để Nghị định này thực sự trở thành “khoán 10” trong khoa học như nhiều người mong đợi.

Một số kiến nghị:

Để việc triển khai NĐ 115 có kết quả ở các địa phương thiết nghĩ có mấy vấn đề cần quan tâm:

- Đối với các tổ chức KH&CN của địa phương, đề nghị Thủ tướng Cwin com đăng nhập chỉ đạo UBND các địa phương sử dụng đúng mục đích nguồn ngân sách dành cho KH&CN được phân bổ hàng năm (đặc biệt là kinh phí Cwin800 hàng ngàn khuyến mãi phát triển) để tăng cường Cwin800 hàng ngàn khuyến mãi cơ sở vật chất và nhân lực cho các tổ chức KH&CN trong giai đoạn chuẩn bị chuyển đổi.

Riêng đối với các tổ chức KH&CN đã được phê duyệt hoạt động theo Nghị định 43, Bộ KH&CN cần tiếp tục hỗ trợ và xem xét để các tổ chức này tiến tới thực hiện NĐ 115 và Nghị định 80/2007/NĐ-CP của Cwin com đăng nhập về Cwincom hiện đang mở khoa học công nghệ, theo qui định.

Đồng thời cho phép các tổ chức KH&CN kéo dài thời gian chuẩn bị chuyển đến hết năm 2013, cũng như hỗ trợ kinh phí hoạt động thường xuyên trong vòng 4 năm (đối với các tổ chức thuộc địa phương là 06 năm) cho các tổ chức nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ, tổ chức dịch vụ KH&CN mới thành lập sau ngày NĐ 115 có hiệu lực (đến cuối tháng 12/2009, tất cả các tổ chức KH&CN công lập trong diện chuyển đổi sẽ phải chuyển đổi thành một trong hai hình thức, hoặc là thành tổ chức KH&CN tự trang trải kinh phí hoặc là thành Cwincom hiện đang mở KH&CN. Nếu đơn vị nào không chuyển đổi được, sẽ kiên quyết giải thể hoặc sáp nhập); 

- Cơ quan chủ quản cần tạo điều kiện tốt nhất cho các đơn vị tăng cường hơn nữa Cwin800 hàng ngàn khuyến mãi nghiên cứu, ứng dụng các tiến bộ KH&CN để Nền tảng hàng đầu cung cấp Cwin com những sản phẩm mới đáp ứng thị trường của địa phương và các tỉnh lân cận để tạo thêm nguồn thu cho đơn vị;

- Hỗ trợ các đơn vị trong việc cử cán bộ nghiên cứu và người Nền tảng hàng đầu cung cấp Cwin com tham gia học tập nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ ở trong nước và nước ngoài;

- Phối hợp với các ngành chức năng liên quan đề xuất UBND tỉnh ban hành các định mức kinh tế - kỹ thuật trong việc thực hiện các nhiệm vụ thường xuyên;

 Cần chọn lọc công khai, minh bạch những người có khả năng (có tâm, có tầm) đứng đầu các tổ chức KH&CN để họ có thể thực hiện được những thách thức của mô hình mới.