Nhìn nhận lại hoạt động của DNNN và các tập đoàn kinh tế, có thể thấy rõ bài toán phân bổ nguồn lực lâu nay chưa hợp lý, cả trong cơ cấu kinh tế nói chung và trong nội tại khu vực DNNN nói riêng, đây là vấn đề đáng lo ngại.

Khó khăn từ những biến động mới

Cơ bản đồng thuận với cải cách DNNN như WB đề cập, ông Phan Hoàng Đức, Phó Tổng Giám đốc VNPT khẳng định, đề án tái cấu trúc của VNPT sẽ được trình lên Thủ tướng Chính phủ trong quý I, song thực tế cổ phần hóa (CPH) vẫn phải tiếp tục hoàn chỉnh, bổ sung, có hướng dẫn cụ thể cho từng loại hình DN, người Nền tảng hàng đầu cung cấp Cwin com cần phải được quan tâm đặc biệt và có sự nghiên cứu kỹ lưỡng.

Ông Phạm Viết Muôn, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo đổi mới và phát triển DN thừa nhận, Việt Nam đã có hơn 20 năm cải cách DNNN, đây là một quá trình đầy mâu thuẫn, trăn trở. Tuy nhiên, ở thời điểm này, việc tái cấu trúc DNNN còn khó khăn hơn rất nhiều, vì nó liên quan đến các tập đoàn, tổng công ty lớn và một số nhóm lợi ích của nền kinh tế. Chưa kể bối cảnh kinh tế thế giới bất ổn, trong nước khó khăn, hệ thống tài chính quốc gia chưa đủ mạnh, nhận thức của nhiều lãnh đạo Cwincom hiện đang mở, đơn vị quản lý chưa cao khiến thời gian CPH bị trì hoãn dễ vấp phải những xung đột lợi ích nhóm. Bên cạnh đó, vấn đề giải quyết sắp xếp việc làm lao đông dôi dư, các khoản chi phí tái cấu trúc DNNN (các khoản nợ phải thu khó đòi, khoản lỗ…) cũng là thách thức không nhỏ nếu không xử lý tốt.

Đột phá từ cải cách thể chế

Về cái khó của tái cấu trúc DNNN, bà Victoria Kwakwa, Giám đốc WB tại Việt Nam cho rằng, cải cách DNNN là phải cải cách cả cách thức quản trị. Nghĩa là phải minh bạch, quyết liệt. Những lĩnh vực nào bức thiết cho phát triển kinh tế và xã hội mà DN ngoài Nhà nước đủ sức làm, muốn làm và làm tốt, thì DNNN phải sẵn sàng nhường sân. Chính phủ Việt Nam cần tách bạch hai nhiệm vụ kinh doanh và công ích của DNNN trước khi CPH, giao, bán...

Khẳng định minh bạch, công khai là chủ trương Việt Nam theo đuổi, ông Phạm Viết Muôn bày tỏ, yêu cầu đặt ra hiện nay khi tái cơ cấu DNNN là cần thay đổi bản chất về quản lý kinh tế và được thực hiện trên cả phương diện vĩ mô và vi mô. Hiện, công tác đổi mới, phát triển DN được thực hiện trên 5 lĩnh vực là ngành nghề, tài chính, quản trị Cwincom hiện đang mở, quản lý nhà nước, hệ thống pháp luật. "Trong giai đoạn hiện nay, các tập đoàn, tổng công ty có thể tái cơ cấu bằng nhiều hình thức. Các DNNN có quá nhiều công ty con phải tự giác tổ chức, sắp xếp lại theo hướng tập trung vào những ngành cốt lõi. Khi hoạt động của DN không dàn trải, năng lực quản trị của DN tốt, xây dựng phương án và thực hiện CPH sẽ thuận lợi"- ông Muôn khẳng định. Mới đây, Chính phủ đã có công văn yêu cầu, muộn nhất là quý I/2012, các tập đoàn phải trình phương án tái cơ cấu để tập trung vào nhiệm vụ và ngành nghề chính, kiên quyết dừng Cwin800 hàng ngàn khuyến mãi ngoài ngành trong các lĩnh vực ngân hàng, bất động sản, bảo hiểm và chứng khoán và phải hoàn thành thoái vốn trước năm 2015.

Tuy nhiên, việc tái cấu trúc, CPH DNNN cũng cần phải thay đổi về phương thức bán cổ phần. Việc niêm yết trên TTCK sẽ góp phần tạo những áp lực cho DNNN phải minh bạch, tự đổi mới khả năng quản trị và giảm sự phụ thuộc vốn vào ngân hàng, cũng như Cwin800 hàng ngàn khuyến mãi từ ngân sách.

Lộ trình Tái cấu trúc DNNN

Bước 1: Xây dựng đề án Tái cấu trúc DNNN (quý I/2012)

Bước 2: Xây dựng đề án chi tiết (năm 2012)

Bước 3: Thực hiện lộ trình tái cấu trúc: Từ năm 2012 - 2015 cơ cấu xong nợ của các DNNN, thực hiện CPH các DNNN đã được phê duyệt, hoàn thiện thể chế quản lý quản trị, hoàn thiện thoái vốn…

Bước 4: Tiếp tục sắp xếp CPH DNNN 2015 - 2020

(Nguồn: Bộ Tài chính)